سابقه و هدف: لیشمانیوز احشایی (کالاآزار) از جمله بیماری های انگلی مشترک بین انسان و حیوان است که عامل آن لیشمانیا اینفانتوم و مخزن اصلی آن سگ و سگ سانان می باشد. هدف از این پژوهش، شناسایی مولکولی انگل مولد لیشمانیوز احشایی در سگ های شهرستان بویراحمد بود.مواد و روش ها: در این پژوهش برای جداسازی انگل لیشمانیا، از گسترش های تماسی تهیه شده از طحال و کبد 15 قلاده سگ دارای علایم بالینی لیشمانیوز احشایی شهرستان بویراحمد در سال 89 استفاده گردید. همچنین جنس و گونه انگل پس از تهیه مقاطع بافتی از اندام های حیوانات مورد پژوهش با استفاده از تکنیک واکنش زنجیره ای پلی مراز آشیانه ای شناسایی گردید.یافته ها: از مجموع نمونه های مورد بررسی لیشمانیا اینفانتوم در 14 مورد (93.9%) از بافت های کبد، طحال و اسمیرهای آن ها و لیشمانیا ماژور در 1 نمونه (6.7%) با روش واکنش زنجیره ای پلی مراز آشیانه ای تشخیص داده شدند.نتیجه گیری: نتایج مولکولی نشان داد که عامل اصلی لیشمانیوز احشایی در مخازن حیوانی (سگ) شهرستان بویراحمد لیشمانیا اینفانتوم می باشد. اما لیشمانیا ماژور نیز می تواند به عنوان یکی از عوامل ایجاد کننده لیشمانیوز احشایی در سگ وسگ سانان به شمار آید.

سابقه و هدف: تب کیو یک بیماری مشترک انسان و دام با انتشار جهانی است که توسط یک ریکتزیای اجباری داخل سلولی به نام کوکسیلا بورنتی ایجاد می شود. این مطالعه با هدف تعیین میزان شیوع فصلی کوکسیلا بورنتی در شیر خام جمع آوری شده از گاوهای شیری در اصفهان انجام شد.مواد و روش ها: این مطالعه به صورت مقطعی_توصیفی از دی ماه 1387 تا دی ماه 1388 انجام شد. در مجموع 247 نمونه شیر از 90 مجتمع پرورش گاو شیری جمع آوری و از نظر حضور کوکسیلا بورنتی به روش واکنش زنجیره ای پلی مراز آشیانه ای (Nested PCR) مورد آزمایش قرار گرفت.یافته ها: در این مطالعه در مجموع 8 نمونه از 247 نمونه (3.2 درصد) از نظر کوکسیلا بورنتی مثبت بود. شیوع کوسیلا بورنتی در فصول مختلف سال متفاوت بود. بالاترین میزان وقوع (8.6 درصد) در فصل زمستان مشاهده شد در حالی که تمام 65 نمونه شیر مربوط به فصل تابستان منفی بودند.نتیجه گیری: نتایج این پژوهش نشان داد که شیر گاو می تواند یکی از مخازن بالقوه کوکسیلا بورنتی در ایران باشد.

ویروس لوسمی گاوی  به عنوان عامل ایجاد­کننده لکوز آنزوتیک گاوی  رتروویروسی است که ارتباط نزدیکی با ویروس لوسمی نوع 1 و نوع 2 سلول­هایT انسان دارد، به­عنوان عامل احتمالی سرطان سینه زنان نیز شناخته شده­است. ویروس فوق از طریق فرآورده­های دامی مانند شیر و گوشت به انسان منتقل می­شود. مطالعه حاضر با هدف شناسایی DNA ویروس مذکور در شیر پاستوریزه انجام شد. بدین منظور از شیرهای پاستوریزه مربوط به 5 کارخانه صنعتی استان‌های تهران، مازندران، خوزستان و فارس موجود در فروشگاه­های اهواز (­از هر کارخانه 10 نمونه شیر با تاریخ­های مختلف تولید) نمونه­برداری شد.  نمونه­ها در دمای 20- درجه سلسیوس تا زمان آزمایش نگه­داری شدند. از روش واکنش زنجیره­ای پلی­مراز آشیانه­ای برای ردیابی DNA ویروس استفاده گردید. از مجموع 50 نمونه شیر پاستوریزه اخذ شده از کارخانه­های مختلف، تعداد 14 نمونه (28 درصد نمونه­ها) مثبت بودند. تجزیه و تحلیل آماری با استفاده از آزمون دقیق فیشر هم نشان داد که بین شیر تولیدی کارخانه­های مختلف (423/0=p) و همچنین بین کارخانجات تهران با سایر استان­ها، تفاوت معنی­داری وجود نداشت (198/0=p). نتایج مطالعه حاضر نشان داد که ویروس لوسمی گاوی  در شیر­های پاستوریزه  کارخانجات صنعتی وجود دارد، اما در مورد فعال بودن یا نبودن آن، نیاز به بررسی بیشتر دارد.

سابقه و هدف: لیستریا مونوسیتوژنز می تواند عامل مننژیت و سپسیس در انسان باشد. این میکروارگانیسم از راه مواد غذایی منتقل می شود. شناسایی سریع و دقیق آن در پیشگیری از موارد عفونت نقش بسزایی دارد.مواد و روشها: برای شناسایی لیستریا مونوسیتوژنز در شیر پس از غنی سازی در محیط کشت از روش PCR استفاده شد. شیوه کار بدین صورت بود که ابتدا نمونه ها در بروث مغذی کشت داده شد و DNA آنها استخراج شد و با استفاده از روش PCR مورد ارزیابی قرار گرفت.یافته ها: در تعیین حساسیت ایین روش معلوم شد که شناسایی 37CFU/M از باکتری در شیر امکان پذیر می باشد. DNA چندین باکتری دیگر به جز لیستریامونوسیتوژنز نیز با پرایمرهای مورد استفاده مورد آزمون قرار گرفتند که در همه موارد نتیجه منفی بود.نتیجه گیری: این روش می تواند به عنوان روشی با حساسیت و اختصاصیت بالا و صرف وقت کمتر به صورت کاربردی برای شناسایی لیستریا مونوسیتوژنز در شیر استفاده شود.

کوکسیلا بورنتی یک باکتری گرم منفی، داخل سلولی اجباری و عامل بیماری زئونوز تب کیو می باشد. گاو، گوسفند و بزها منابع اصلی عفونت انسانی هستند و عامل را از طریق شیر دفع می کنند. این مطالعه با هدف تعیین وضعیت آلودگی به کوکسیلا بورنتی در نمونه های شیر خام گله های گاو، گوسفند و بز در استان چهارمحال و بختیاری انجام شد. در فاصله زمانی مهرماه 1401 تا دی ماه 1402، در مجموع 250 نمونه شیر انفرادی از 50 گله گاو، گوسفند و بز شیری در مناطق مختلف استان به طور فصلی جمع آوری و از نظر آلودگی به کوکسیلا بورنتی، به روش واکنش زنجیره ای پلی مراز آشیانه ای بر اساس ژن ترانسپوزونی IS1111مورد بررسی قرار گرفت. در مجموع 9 نمونه (6/3%) از 250 نمونه شیر خام شامل 7 مورد از 100 نمونه شیر گاوی (7%) و 2 مورد از 75 نمونه شیر بزی (66/2%) مثبت بودند. همه ی 75 نمونه شیر گوسفندی منفی گردیدند. ارتباط معنی دار بین میزان آلودگی به کوکسیلا بورنتی در نمونه های شیر خام مورد بررسی با نوع دام وجود داشت (P = 0.042)؛ اگرچه در ارتباط با فصل، منطقه، سابقه ورم پستان و تراکم گاوداری ها اختلاف معنی داری یافت نشد. نتایج این مطالعه نشان داد که شیرخام گاو و بز می تواند یکی از منابع عفونت کوکسیلا بورنتی در منطقه مورد بررسی باشد.

زمینه و هدف: پیشرفت تکنولوژی موجب اهمیت بخشیدن به روش های نوین تشخیصی و پژوهشی در آزمایشگاه ها شده است و استفاده از روش های جدید تشخیصی در کنار روش های معمول آزمایشگاهی می تواند دقت تشخیص را افزایش دهد که از جنبه های بالینی و روند پی گیری بیماری های ژنتیکی حایز اهمیت است، لذا هدف از این مطالعه بررسی عوامل موثر در تکثیر ژن با واکنش زنجیره ای پلی مراز در جهت ارتقای دقت تشخیص می باشد.مواد و روش ها: این مطالعه از نوع توصیفی تحلیلی است که بر روی 61 نمونه آدنوکارسینومای کولون در بخش سلولی و مولکولی دانشگاه علوم پزشکی سبزوار و اصفهان انجام گرفت. DNA نمونه ها با کیت استاندارد استخراج شد؛ سپس تکثیر قطعه از ژن AURKA و P53 با استفاده از دو زوج پرایمر مخصوص برای هر ژن با غلظت های متفاوت منیزیوم برای واکنش زنجیره ای پولی مراز انجام شد. محصول PCR در ژل آگاروزالکتروفورز گردید.یافته ها: الکتروفورز محصول واکنش زنجیره ای پولی مراز در غلظت 3 و 5 میلی مولار منیزیوم بهتر از 1.5 میلی مولار بود. پرایمر با غلظت یک میکرومولار بهتر از 5 و 10 میکرومولار بود. از دو زوج پرایمر استفاده شده برای تکثیر اگزون 4 ژن AURKA با واکنش زنجیره ای پلی مراز یک زوج آن در نمونه مورد مطالعه بهتر از دیگری بود و از دو زوج پرایمری که برای تکثیر اگزون 5 ژن P53 استفاده شد، یک زوج آن در نمونه های مورد مطالعه بهتر از دیگری بود. نتیجه گیری:نوع پرایمر و غلظت منیزیوم در واکنش زنجیره ای پلی مراز برای Amplify کردن ژن مهم می باشند.

بیماری انگومک پسته یکی از مهمترین بیماری های درختان پسته در ایران است. تا کنون گونه های متعدد Phytophthora از ریشه، طوقه و خاک اطراف ریشه درختان آلوده جدا و بیماریزایی آنها ثبات شده است. عوامل اصلی گموز پسته در کرمان دو گونه بدون پاپیل از این جنس هستند که بر اساس خصوصیات مورفولوژیک و فیزیولوژیک به گونه های P. rechshleri و P.  megasperma منتسب گردیده اند. به لحاظ خسارت بالای بیماری و به منظور جلوگیری از انتشار آن روش های حساسی جهت تعیین عدم آلودگی گیاهان و آب آبیاری باغهای پسته ضروری به نظر می رسد. در این بررسی برای تشخیص اختصاصی دو گونه اصلی عامل انگومک پسته از روش PCR بر اساس توالی نوکلئوتیدی نواحی ITS1 و ITS2  (Internally transcribed spacer regions)کرار ژن آر. ان. ای ریبوزومی ژنوم آنها استفاده شد. توالی دی. ان . ای نواحی ITSجدایه های P. megasperma از پسته جهت طراحی جفت آغازگر Pis 1 rev و pis 1 fwd مورد استفاده قرار گرفت. این آغازگرها قطعه ای اختصاصی از نواحی ITS دی . ان . ای ریبوزومی هر 24 جدایه منتسب به P. megasperma را تکثیر نمودند. در آزمایش های بعدی با استفاده از آغازگرهای بالا و دی. ان . ای جدایه های P. sojae ، p. melonis، P. sinensis، P. cajani و جدایه P. drechsleri از پسته قطعه ای با همین اندازه تولید شد. هیچیک از دیگر گونه های خارج از این گروه با این دو آغازگر تکثیر نیافتند. حساسیت این آغازگر تا حد تشخیص 4 نانوگرم دی . ان . ای قالب و هم چنین تشخیص هر دو گونه فیتوفتورا عامل گموز پسته در ریشه نهال های پسته آلوده در گلخانه بود. روش nested PCR با آغازگرهای DC6 و ITS4 و در پی آن PCR با دو آغازگر pis 1 rev و pis 1 fwd با گیاهان آلوده دارای علائم و بدون علائم قادر به ردیابی و تشخیص آلودگی بود. هضم آنزیمی قطعه حاصل از PCR در جدایه های پسته با اندونوکلئاز BslI آنرا به دو قطعه 370 و 310 جفت بازی برش داد. این محل برش مختص جدایه های P. megasperma از پسته بوده و در جدایه های P. sojae، P. melonis، P. senensis و p. cajani  وجود نداشت. محل برش اندونوکلئاز فوق دو عامل اصلی گموز را از سایر گونه های نزدیک یاد شده تفکیک نمود.

سابقه و هدف: با اینکه تشخیص میکروسکوپی قادر نیست تک یاخته های مشابه نظیر انتاموبا هیستولیتیکا انتاموبا دیسپار را از یکدیگر متمایز نماید، ولی هنوز تشخیص آمیبیازیس، مبتنی بر روش های میکروسکوپی است. لذا نیاز مبرمی برای ابداع و راه اندازی یک تکنیک ساده، ارزان و قابل اجرا در آزمایشگاه های تشخیص طبی به منظور شناسایی و افتراق این دو گونه وجود دارد.روش بررسی: به منظور تعیین گونه ایزوله آمیب موجود در نمونه های مشکوک، اقدام به بررسی ملکولی به روش واکنش زنجیره ای پلی مراز (PCR) گردید. برای افتراق همزمان این دو گونه، از یک جفت پرایمر pEd21.30 مربوط به ژن Peroxiredoxin استفاده شد. با انجام PCR بر روی DNA استخراج شده موارد مثبت انتاموبا هیستولیتیکا با این پرایمر باند زیر 100 جفت باز را نشاند داده و موارد مثبت انتاموبا دیسپار قطعه ای بالای 100 جفت باز را تکثیر نمود.یافته ها: در این مطالعه از 22 نمونه مثبت از نظر میکروسکوپی، در یک بیمار انتاموبا هیستولیتیکا مشاهده شد و بقیه نمونه ها (21 نمونه) همگی از نظر انتامبا دیسپار مثبت بودند.نتیجه گیری: به نظر می رسد که با یک جفت پرایمر در تکنیک PCR می توان انتاموبا هیستولیتیکا و انتامبا دیسپار را تکثیر نمود که این روشی آسان تر و مقرون به صرفه جهت تشخیص و تمایز این دو گونه می باشد.

زمینه و هدف: باکتری استرپتوکوکوس نیومونیا عامل مننژیت باکتریایی و یک عامل مهم مرگ و میر در کودکان و افراد سالخورده است. کنترل این بیماری نیز وابسته به تشخیص سریع باکتری می باشد. روش های تشخیص این باکتری شامل رنگ آمیزی گرم، کشت و تست های سرولوژیکی است. این روش ها وقت گیر و در اثر مصرف آنتی بیوتیک منجر به نتایج منفی کاذب می شوند. در حال حاضر، روش های مولکولی مانند PCR به صورت روزانه برای تشخیص عوامل عفونی استفاده می شوند. این مطالعه با هدف طراحی یک واکنش بهبودیافته PCR جهت تشخیص باکتری استرپتوکوکوس نیومونیا صورت گرفت.روش بررسی: پرایمرهای تشخیصی اختصاصی بر اساس ژن ply باکتری طراحی گردید. پس از تکثیر ژن هدف در DNA ژنومی باکتری، محصول PCR در پلاسمید pTZ57R/T کلون شد و پلاسمید تاییدشده pTZ-ply به عنوان کنترل مثبت در آزمایشهای بعدی مورد استفاده قرار گرفت. جهت تعیین حساسیت واکنش، رقت های متوالی 10 تایی از پلاسمید pTZ-ply تهیه و بر روی آنها واکنش PCR انجام گرفت. برای تعیین ویژگی واکنش از ژنوم تعدادی باکتری مرتبط یا غیرمرتبط در واکنش PCR استفاده شد.یافته ها: نتایج PCR مطابق انتظار، قطعه 727 جفت باز را نشان داد. هیچ گونه تکثیری در PCR بر روی ژنوم باکتری های کنترل منفی دیده نشد. این نتایج نشان دهنده ویژگی بالای واکنش PCR بود. پایین ترین حد تشخیص این آزمون در تشخیص ژن ply، 250 کپی از ژن در یک واکنش 25 میکرولیتری بود.نتیجه گیری: حساسیت، ویژگی و سرعت بالای آزمون طراحی شده، آن را به عنوان یک تست مناسب برای استفاده در آزمایشگاه های کلینیکی مطرح می کند. همچنین ارزیابی بیشتر این آزمون با استفاده از نمونه های کلینیکی یا مواد آلوده شده مصنوعی، کاربرد این روش را در مجموعه ای کلینیکی تایید خواهد کرد.

گوسفند به عنوان یکی از مناسب ترین میزبان های هیداتیدوزیس در ایران است و ایران به عنوان یکی از نواحی هیپراندمیک در دنیا مطرح می باشد. در این تحقیق، ارزیابی واکنش پادگنی در مجاورت با آنتی سرم تهیه شده از گوسفند در مقایسه با یافته های کشتارگاهی و مولکولی انجام شد. در مطالعه حاضر برای تهیه پادگن محلول از مایع کیست هیداتید استفاده گردید. خون مورد نیاز برای تهیه سرم از 100 راس گوسفند در حین کشتار تهیه شد. یافته های کشتارگاهی در گوسفندان خونگیری شده آلوده به کیست هیداتید ثبت گردید. سپس آزمون کانترایمنو الکتروفورزیس در حضور سرم های شاهد منفی و مثبت انجام شد. استخراج DNA از پرتواسکولکس انجام شد و قطعه 1213bp از ژن co1 تکثیر گردید. در مشاهدات کشتارگاهی، 33 درصد گوسفندان آلوده به کیست هیداتید در کبد و ریه بودند. در صورتی که موارد مثبت آلودگی در روش کانترایمنوالکتروفورزیس 29 درصد و در روش مولکولی 28 درصد بود. در مقایسه با یافته های کشتارگاهی، حساسیت و ویژگی آزمون کانترایمنوالکتروفورزیس به ترتیب 31.79 درصد و 2.92 درصد بود. ارزش تشخیصی روش مولکولی با حساسیت 19.85 درصد و ویژگی 94.8 درصد بود. مقایسه یافته های آزمون سرمی به روش کانترایمنوالکتروفورزیس با روش تشخیص مولکولی نشان داد که حساسیت و ویژگی آزمون کانترایمنوالکتروفورزیس کمتر بود ولی اختلاف آماری، معنی داری نداشت (P<0.05). باتوجه به نتایج بدست آمده در این مطالعه، آزمون کانترایمنوالکتروفورزیس می تواند روش غربالگری مناسبی برای هیداتیدوزیس گوسفندان باشد.